Jan Cocheret: Computers

21 april 2013

In mijn ooghoeken zie ik dat er rechts van mij lichte paniek uitbreekt. De copiloot is blijkbaar iets kwijt. Ik ga rustig door met het uitrekenen van ons startgewicht. We hebben net het Zero Fuel Weight binnengekregen via het ACARS systeem, een soort e-mailservice voor de luchtvaart. Het Zero Fuel Weight is het gewicht van het vliegtuig plus het gewicht van passagiers en vracht. Daarna moeten wij zelf bepalen en berekenen hoeveel brandstof we kunnen meenemen.

Het hoge woord komt er uit: " Ik kan mijn rekenmachine nergens vinden, mag ik die van jou even gebruiken?" Ter bestrijding van de aftakeling door ouderdom heb ik lang geleden besloten om al het rekenwerk in de cockpit ofwel uit mijn hoofd te doen, ofwel op een papiertje uit te rekenen. Ik ben niet tegen rekenmachientjes, maar ik heb het idee dat het beter voor mij en voor de uitkomst van alle mogelijke sommetjes is om op deze simpele en ouderwetse manier te blijven rekenen.

"Helaas, ik moet je teleurstellen, ik heb geen rekenmachine" . Ik heb zelden een goed opgeleide professional zo verbaasd zien kijken: Maar hoe kan je dan vliegen?"

Nu was het mijn beurt om verbaasd te kijken: " Hoe kun je dan vliegen? Gewoon, ik doe alle rekensommetjes uit mijn hoofd of op een papiertje. Voor de rest geef ik gas en ik trek en duw aan het stuur."  Blijkbaar zijn we de kern van een interessant generatie conflict binnengevlogen.

Automatisering in de cockpit heeft een geweldige bijdrage geleverd aan het ongekend hoge niveau van veiligheid die de luchtvaart op dit moment bereikt heeft. Bijna alle ouderwetse taken van de vlieger zijn geautomatiseerd. Er zijn computers en rekenmachientjes voor van alles en nog wat. Zelfs het vliegen gaat vrijwel helemaal automatisch. De meeste van mijn collega' s kiezen ervoor om tien seconden na de start de automatische piloot aan te zetten om hem een seconde of twintig voor de landing weer uit te zetten. Dat je ieder vliegtuig nog gewoon op de hand kunt vliegen is voor de moderne vlieger blijkbaar een nachtmerrie geworden.

Als we niet heel goed oppassen verandert onze rol van ' Pilot in Command' naar die van passagier, waarbij we er tijdens de vlucht op vertrouwen dat de digitale voorbereiding en uitvoering ons veilig naar de bestemming brengt. Gelukkig gaat dat in 99,9999 procent van de gevallen ook helemaal goed. Maar hoe gaan we om met de verrassende problemen die computers een heel enkele keer op ons bordje leggen? Om nog maar te zwijgen over hackers en cyberaanvallen, waarbij ik mag hopen dat de datalinkverbindingen in de luchtvaart hier tegen bestand zijn.

Zelf heb ik in ieder geval de illusie dat ik, als alles mocht uitvallen, met veel plezier onze grote Boeing op de hand naar een veilige haven kan sturen. Al moeten dan wel de besturingscomputers blijven werken….

Jan Cocheret
[email protected]

Reageren op artikelen? Er gelden spelregels.

Copyright Reismedia BV 2019